Tez-Koop-İş’ten 12 Eylül açıklaması: Kaybettiklerimizi mücadeleyle kazanacağız

Tez-Koop-İş Sendikası, 12 Eylül 1980 askeri darbesinin yıl dönümü nedeniyle yazılı bir açıklama yayımladı. Açıklamada, 12 Eylül 1980’de beş generalden oluşan askeri yönetimin parlamenter sistemi sona erdirdiği, TBMM’nin feshedildiği ve 1961 Anayasası’nın yürürlükten kaldırıldığı hatırlatıldı.

Sendikanın açıklamasına göre darbe sürecinde yüz binlerce kişi gözaltına alındı, yüz binlerce kişi sıkıyönetim mahkemelerinde yargılandı, milyonlarca kişi fişlendi ve yüzlerce idam cezası verildi. Açıklamada bu süreçte 50 kişinin idam edildiği belirtildi. Basın-yayın organlarının susturulduğu, ifade, örgütlenme ve toplanma özgürlüklerinin ortadan kaldırıldığı ifade edildi.

Tez-Koop-İş, darbenin temel hedefinin, dönemin ekonomik krizine çözüm olarak IMF ve Dünya Bankası öncülüğünde uygulanan neoliberal yapısal uyum politikalarının önündeki engel olarak görülen sendikal hareketi zayıflatmak olduğunu savundu. Açıklamada, bu politikaların temellerinin 24 Ocak 1980 Kararları ile atıldığı, ancak hayata geçirilmesinin ancak toplumsal muhalefetin bastırılmasıyla mümkün olduğu belirtildi.

Sendikaya göre darbe döneminde sendikalar kapatıldı, grevler yasaklandı, sendika yöneticileri ve işçi temsilcileri tutuklandı, toplu iş sözleşmeleri askıya alındı. Açıklamada, işçilerin yıllarca süren mücadeleyle elde ettiği hakların bu dönemde geriletildiği, örnek olarak kıdem tazminatına esas kabul edilen gün sayısının 45 günden 30 güne indirildiği aktarıldı.

Açıklamada, 1982 Anayasası ile kurulan düzenin aradan geçen 46 yıla rağmen siyasal, toplumsal ve ekonomik hayatı etkilemeye devam ettiği ifade edildi. Tez-Koop-İş Genel Yönetim Kurulu, işçi sınıfını, siyasal partileri, demokratik kitle örgütlerini ve emek örgütlerini demokrasi, hukukun üstünlüğü, örgütlenme ve ifade özgürlüğü ile emek hakları için birlikte hareket etmeye çağırdı.