Malatya’da Has Tekstil işçileri kapıda kaldı: Patron kayıp, haklarımız gasbedildi

Avrupa pazarına ithalat yapan Malatya’nın en büyük tekstil fabrikalarından Baykan Denim’e fason üretim yapan Has Tekstil Atölyesi’nde çalışan 40 işçi, büyük bir mağduriyetle karşı karşıya. Sabah işe gitmek üzere atölyeye gelen işçiler, fabrikanın kapılarına kilit vurulduğunu gördü. Ne atölye sahibine ulaşabilen ne de kendilerine bir açıklama yapılan işçiler; yaklaşık üç aydır maaşlarını alamadıklarını ve sigorta primlerinin yatırılmadığını belirterek haklarını arıyor.

“Bize ‘Kimin hakkı kalmış’ dedi, paralarla kayboldu”

Yaşanan süreci anlatan bir işçi, atölyede işlerin aslında yolunda olduğunu ve üretimin sürdüğünü belirtti: “Ürün vardı, iş vardı. ‘İş yoktu, para kazanamıyordu’ diyemeyiz. En son 2-3 ay önce, 3 aylık sigortalarımız içeride duruyordu. Emekliliğime 20 gün kalmıştı, patrona ‘Sigortamı yatır ki emekli olayım’ dedim. Bana ‘Bende kimin hakkı kalmış’ diyerek tepki gösterdi. Tartıştık, işten çıkacağımı söyledim. Ertesi gün çıkışımı almaya gittiğimde, şikayet etmemden korktuğu için herhalde iki ayımı yatırmıştı ama ocak ayı duruyordu. Diğer arkadaşların da benzer şekilde eksikleri var.”

“Delil bırakmamak için malzemeleri topladılar”

İşçiler, patronun bir haftadır kayıp olduğunu ancak kendilerinin üretime devam ettiğini ifade etti. Mağdur işçi, cumartesi günü karşılaştıkları tabloyu şu sözlerle özetledi: “Geçen hafta çarşambadan beri adamdan haber alamıyorduk ama biz yine de mesaiye devam ettik. Cumartesi günü geldiğimizde fabrikanın kapalı olduğunu gördük. Adam telefonları açmıyor, ailesi ise bilgisinin olmadığını söylüyor. Üretim yaptığımız ana firma Baykan Denim, cumartesi günü gelip kendine ait tüm malzemeleri almış. Orada hiçbir delil bırakmamak için her şeyi toplamışlar. Bizim tek derdimiz alın terimizi alabilmek.”

Atölye patronunun, işçi maaşlarını Baykan Denim’den tahsil etmesine rağmen kendilerine ödeme yapmadığını vurgulayan işçi, “Normalde her ayın 10’unda parayı alıyormuş. En son kapanmadan önce de almış ama bize ‘alamadım’ demiş. Paramızı alıp kayıplara karıştı. Baykan Denim ile görüştüğümüzde ise ‘Bizim yapabileceğimiz bir şey yok, patronunuz o’ diyerek sorumluluktan kaçtılar” dedi.

“Lüks markalara üretim yapıyorduk”

Atölyede dünyaca ünlü Zara ve Calvin Klein gibi markaların dikim işlemlerini yaptıklarını belirten işçi, içinde bulundukları ekonomik dar boğazı şu sözlerle anlattı: “Markete gidiyorsun, iki poşet malzeme 3000 lira tutuyor; içinde yağ, şeker bile yok. İhtiyaçlarını alman gerekiyor ama alamıyorsun. Evimiz kira olmamasına rağmen ucu ucuna yetiştiriyorum. 14 yaşındaki kızımın okulu için geçen ay 10 kitap istediler, her biri neredeyse 1000 lira. Bu masrafları karşılamak başlı başına dert.”

“3 kişilik işi tek kişiye yaptırıyorlar”

Tekstil sektöründe yaşadığı zorluklara değinen işçi, patronların işçiyi ezdiğini belirterek, “1 buçuk senedir buradayım, tekstili denediğime pişmanım. İnsanca çalışabilsek aslında güzel meslek. Ancak patronlar 3-5 kişinin yapacağı işi bir kişiye yüklüyor. Ben temizlik görevlisiydim ama içerideki her işe koşuyordum. İtiraz ettiğin an kapı önündesin” dedi.

Bir başka işçi ise hâlâ çalışan olarak göründükleri için işsizlik maaşına bile başvuramadıklarını dile getirdi: “Nereden baksanız 70 günlük emeğimiz içeride. Asgari ücretle çalışıyoruz, muhatap bulamıyoruz. Burası KOSGEB desteğiyle kurulmuş bir fabrika. Devlet bunları görmüyor mu? Ramazan arifesinde yapılacak iş mi bu? Kiramız, faturamız, kredi borçlarımız birikti. Sigorta günlerimiz de 2 buçuk aydır yatmamış.”

BİRTEK-SEN: Sürecin peşini bırakmayacağız

Konuyla ilgili açıklama yapan Birleşik Tekstil Dokuma ve Deri İşçileri Sendikası (BİRTEK-SEN) Malatya Temsilcisi Halime Sancak, işçilerin yanlarında olduklarını vurguladı. Sancak, “İşçiler aylarca ‘beş gün sonra, on gün sonra’ denilerek oyalanmış. Baykan Denim ise fabrikadaki ürünlerini toplayarak adeta delilleri ortadan kaldırmış” dedi.

Sancak, sendika olarak hem Baykan Denim’i hem de üretim yapılan dünya markalarını muhatap aldıklarını ve işçilerin tüm yasal haklarını alana kadar sürecin takipçisi olacaklarını ifade etti.