Arjantin'de ATE ve CTA, Milei ile Córdoba Valisi'ni BM'ye şikayet etti

İsviçre merkezli sivil toplum kuruluşu CETIM, 29 Eylül tarihinde, Arjantin'in kamu çalışanları sendikası ATE ve CTA Autónoma Córdoba adına Birleşmiş Milletler insan hakları mekanizmalarına bir şikayet başvurusu sundu. trzii23 dosya numarasıyla kayda geçen başvuruda, Devlet Başkanı Javier Milei ve Córdoba Eyalet Valisi Martín Llaryora yönetimlerinin barışçıl toplanma, örgütlenme özgürlüğü ve adil yargılanma hakkını sistematik biçimde ihlal ettiği öne sürüldü.

CETIM’in BM temsilcisi Raffaele Morgantini aracılığıyla yapılan başvuruda, Milei’nin Aralık 2023’te göreve gelmesinden bu yana eğitim, sağlık, emeklilik, altyapı ve sosyal programlarda büyük bütçe kesintilerine gidildiği, bu politikaların yoksulluk oranlarını artırdığı ve kamu sektöründe kitlesel işten çıkarmalara yol açtığı belirtildi. Başvuruyu yapan kuruluşlara göre bu uygulamalar, temel özgürlüklere ve insan haklarına yönelik kasıtlı bir saldırı niteliği taşıyor.

Şikayet, eyalet düzeyinde Córdoba yönetimini de kapsıyor. Başvuruda, 5 Nisan 2023’te düzenlenen Açlığa Karşı Ulusal Yürüyüş’ten bu yana, yani Milei’nin göreve gelmesinden önce de, Córdoba polisinin sendika liderlerini ve eylemcileri kimlik tespiti, görüntüleme ve takip yöntemleriyle izlediği iddia edildi. CETIM, bu örüntünün mevcut yönetim döneminde yoğunlaştığını, keyfi gözaltılar, işkence iddiaları ve yargısal takip gibi belgelenmiş ihlallerin tespit edildiğini öne sürdü.

ATE ve CTA Autónoma, başvuruyu uluslararası dayanışma ağları kurma çabasının bir parçası olarak nitelendirdi. Sendikalara göre Córdoba’da bir “ad hoc” savcı, demokratik seçimlerle iki kez başa gelen ATE ve merkez genel sekreteri Federico Giuliani hakkında, sendikal faaliyetlerini caydırmak amacıyla çok sayıda ceza davası açtı.

Başvuruda ayrıca, Córdoba yönetiminin söyleminde diktatörlük dönemindeki (1976-1983) insanlık suçlarına ilişkin “Hafıza, Hakikat ve Adalet” politikalarına yer verirken, anayasal haklarını kullanarak kemer sıkma ve yoksulluk politikalarına direnen toplumsal liderlere yönelik yargısal takibe de zemin hazırladığı ileri sürüldü. CETIM, bu durumun ulusal hükümetin diktatörlük dönemindeki devlet terörünü inkâr eden veya hafifleten söylemleriyle birlikte, demokratik sistemin temellerini tehdit eden otoriter bir sürece işaret ettiğini BM nezdinde belirtti.

Bu başvuru, Giuliani’nin geçtiğimiz Aralık ayında Uluslararası Çalışma Örgütü’nün (ILO) Sendika Özgürlüğü Komitesi’ne yaptığı bir önceki başvuruyla aynı doğrultuda. O başvuruda, ulusal ve eyalet hükümetlerinin sendika liderlerine yönelik artan baskısı aktarılmış; Córdoba yargısının, toplumsal mücadele yürütenleri sindirmek için siyasi iktidarın aracı gibi hareket ettiği öne sürülmüştü. Başvuruda gerekçe olarak gösterilen olaylar arasında Nisan 2023’teki Açlığa Karşı Yürüyüş, Mayıs 2024’teki Milei’nin Córdoba ziyareti, yine Mayıs 2024’te Mediterránea Vakfı önünde yapılan protesto ve Ağustos 2025’te Córdoba Belediyesi önündeki gösteri yer aldı.

ATE ve CTA Autónoma, BM insan hakları mekanizmalarından toplumsal protestonun suç sayılmasının ve sendika liderleri ile insan hakları savunucularına yönelik yargısal takibin derhal durdurulması için müdahalede bulunmasını talep ediyor. 1970’te Cenevre’de kurulan CETIM, BM Ekonomik ve Sosyal Konseyi nezdinde danışma statüsüne sahip bir kuruluş olarak, güney yarımküredeki toplumsal hareketlere BM insan hakları mekanizmalarına erişim konusunda destek veriyor.