'Grev kararı var, hazırlık yok'

Metalde TİS süreci grev aşamasına gelmişken işçilerin en çok vurguladığı başlık, “Grev kararının alınmış olmasının tek başına bir anlam ifade etmediği” oluyor. Farklı sendikalarda örgütlü işçiler, sürecin büyük ölçüde işçilerin bilgisi ve iradesi dışında yürütüldüğünü, grevin fabrikalarda gerçek bir hazırlık ve örgütlenmeyle karşılık bulmadığını söylüyor. Ortak kaygı net: Grev kararı duvara asılıyor ama işçiler sürecin öznesi haline getirilmiyor. Toplantılar yapılmıyor, bölümler arası örgütlenme kurulmamış, grev eğitimleri başlamamış durumda. Bir yanda grev kararını fiili bir mücadeleye dönüştürmeye çalışan iş yerleri, diğer yanda “göstermelik” süreçlerle sözleşmenin bir an önce bitirilmesini isteyen sendikal anlayış eleştiriliyor. İşçiler, iyi bir sözleşmenin ancak tabandan örgütlenen, yasağa karşı hazırlığını şimdiden yapan ve greve gerçekten sahip çıkan bir mücadeleyle mümkün olacağını vurguluyor.

‘Eylemleri fabrika müdüründen öğrendik’

Özçelik-İş’in örgütlü olduğu Çorlu’daki Termo Teknik’ten bir işçi, sürecin başından beri işçilerin tamamen dışarıda bırakıldığını anlatarak söze giriyor: “Dördüncü aydayız ama TİS’te doğru düzgün bir ilerleme yok. Sendikamız göstermelik işler yapıyor. Dostlar alışverişte görsün diye iki defa fabrika içinde eylem yaptılar. Onu bile sendikadan önce fabrika müdürünün mesajıyla öğrendik. Sendika gelişmeleri mesajla atıyor ama bizim fikrimizi sormuyor.”

Grev kararını da yine bir mesajla öğrendiklerini söyleyen işçi, “Grev kararı fabrikaya asılmış ama çoğumuzun haberi bile yoktu. Bu haliyle iyi bir sözleşme nasıl imzalanır?” diye soruyor. Çözümün fabrikada gerçek bir örgütlenmeden geçtiğini vurgulayan işçi, “Sendika bir an önce bölüm bölüm toplantılar yapmalı. Her bölüm kendi sözcüsünü seçmeli. İşçilerin çoğu bırakın grevi, toplu sözleşmenin ne olduğunu bile görmüş değil. Grev eğitimleri başlamalı” diyor.

‘Eylemler yapıldıkça mücadele azmi artıyor’

Birleşik Metal-İş’in örgütlü olduğu SİO Otomotiv’den bir işçi ise Çorlu’da sürecin daha canlı ilerlediğini, ancak şimdi işin kritik aşamasına gelindiğini anlatıyor: “Biz 30 Ocak’ta greve çıkacak fabrikalar arasındayız. Grev kararı asıldı. Öncesinde birçok eylem yaptık. En son Çorlu meydanındaki eyleme genel başkan da katıldı. Eylemler yapıldıkça işçi arkadaşların mücadele azmi artıyor.”

Ancak bunun yeterli olmadığını vurguluyor: “Bizim bir komitemiz var, temsilciler ve komite gelişmeleri aktarıyor. Şimdi bir üst aşamaya geçtik. Grevi hazırlayacak ve sürdürecek bir örgütlenmeyi kurmalıyız. Şimdiden grev yasağına karşı nasıl hareket edeceğimizi belirleyip ona göre örgütlenmeliyiz. Çünkü bu sözleşme bu haliyle kesinlikle imzalanamaz.”

‘Grev yasağı ekmeğimize göz dikmektir’

Türk Metal’in örgütlü olduğu Çerkezköy’deki B/S/H fabrikasından bir işçi ise grev kararının kağıt üzerinde kaldığını söylüyor: “Grev kararı alındı. Ama ne değişti? Görüşmeler boyunca uyduruk eylemler yapıldı. Önceki sözleşme döneminde en azından haftada bir Çerkezköy meydanına çıkardık. Bu sözleşmede onu bile yapmadık.”

Sendikanın sözleşmeyi bir an önce bitirmek istediğini belirten işçi, “MESS’in teklifi kabul edilebilir değil ama Türk Metal süreci sürüklemiyor” diyerek devam ediyor: “Grev kararı alındıysa, grev örgütlenmesi yapılmalı. Şimdiden biliyoruz, bu grev cumhurbaşkanı kararıyla yasaklanacak. Buna karşı ne yapacağımızı bugünden konuşmalıyız. Patronlar ve Türk Metal, grevin erteleneceğine güveniyor. Grev yasağını tanımayız. Grev yasağı demek bizim ekmeğimize göz dikmek demektir. Grev yapamayacaksak sendikalar niye var?”

‘Madem grev kararı var hazırlığı da olmalı’

Türk Metal’in örgütlü olduğu Arçelik Kurutma Fabrikasından bir işçi de benzer bir noktaya işaret ediyor: “Bu sözleşme sürecinde onlarca arkadaşımız işten atıldı. Sendika buna bile ses çıkarmadı. Hatta onayladı diyebiliriz. İşten çıkarmaya ses çıkarmayan sendikanın yapacağı sözleşmeden ne beklenir?”

Grev kararının asılmasının tek başına bir anlam taşımadığını vurgulayan işçi, “Karar asıldı ama içeride hiçbir şey değişmedi” diyerek devam ediyor: “Biz zorlamazsak sözleşme bir adım ileri gitmez. MESS de Koç da hak vermez. Madem grev kararı aldık, o zaman grev hazırlığı yapmalıyız. Burada çalışan hiçbir işçi grev yaşamamış. Ne olacağını bile bilmiyor.”

Farklı fabrikalardan gelen bu görüşler, metal işçilerinin sürece bakışında ortak bir çizgiyi ortaya koyuyor: Grev kararı, ancak işçiler sürecin gerçek öznesi haline geldiğinde anlam kazanıyor. Bölüm bölüm örgütlenmeyen, işçiyi karar mekanizmalarına katmayan, grev yasağı ihtimaline karşı hazırlık yapmayan bir sürecin, güçlü bir sözleşme üretmesi mümkün görülmüyor. İşçiler, “grev kararı”nın kağıt üzerinde değil, fabrikalarda fiili bir mücadeleye dönüşmesini istiyor.